Kategori: Makaleler

Safi Ne Demek Maliye? Bir Genç Ekonomistin Gözünden Ankara’da yaşıyorum, 25 yaşında bir ekonomi öğrencisiyim ve verilerle uğraşmayı seviyorum. Ama veri derken de sadece kuru rakamlardan bahsetmiyorum, bu verilerin arkasındaki gerçek hikâyeleri de önemsiyorum. Bu yazıda, özellikle maliye ve ekonomi dünyasında sıkça karşımıza çıkan “safi” kelimesine bir göz atacağız. Peki, safi ne demek maliye açısından? Gelin, bunu hem teknik hem de biraz da hikâye tadında keşfe çıkalım. Safi Nedir, Nerelerde Karşımıza Çıkar? Bir zamanlar ilkokulda, derste öğretmenimiz her “net” ve “brüt” kelimesini duyduğunda “bunu asla karıştırmayın!” diye uyarırdı. Herkesin bir şekilde öğrendiği bir şey vardı: “Net gelir” brüt gelirin bir…

1 Vuruş Nedir? Basit Bir Dille Anlatıyorum “1 vuruş” terimi, birçok farklı alanda karşımıza çıkabilen bir kavram olsa da, genellikle spor ve bilimsel araştırmalarda sıkça kullanılan bir ifadedir. Ancak, burada “1 vuruş” dediğimizde, aslında ne anlama geldiğini anlamaya çalışacağız. Herkesin anlayabileceği basit bir dille, hem teorik hem de pratik bir açıdan 1 vuruşun ne olduğunu keşfedeceğiz. 1 Vuruş Nedir? Temel Anlamı Hadi bir örnekle başlayalım: Bir tenis maçını izlerken, oyuncular topa vurduğunda genellikle her vuruşu tek bir hareket olarak görürüz, değil mi? Ama “1 vuruş” ifadesi, bu vuruşun arkasındaki etkiyi, hızını ve hareketin yoğunluğunu anlamak için kullanılır. Aslında bir tenis…

Musannif Ne Demek Edebiyatın Işığında? Edebiyatın derinliklerine inmeye başladığınızda, bazen bir kelime, bir kavram, anlamın çok ötesinde bir anlam dünyasını açar. Musannif, işte bu tür bir kelimedir. Felsefi açıdan bakıldığında, edebi bir metnin yaratıcısı kimdir? Bir yazı, bir roman ya da bir şiir, gerçekten de yalnızca yazarı mı yaratır, yoksa yazılan metin de kendi varlığını, anlamını bir tür evrimle mi kazanır? Bu sorular, “musannif” kavramını keşfederken aklımıza gelmeli. Edebiyatın yapısına dair en temel sorulardan biri, yazının sahibi ve yazın arasındaki ilişkiyi anlamaya yöneliktir. Musannif, işte bu ilişkiyi açığa çıkaran bir kavramdır. Ancak bu sözcüğü sadece bir yazarı tanımlamakla sınırlamak, aslında…

Milyardan Sonra Hangi Bölük Gelir? Sayıların Edebiyatındaki Sınırsız Yolculuk Kelimenin Gücü ve Anlatıların Dönüştürücü Etkisi: Sayılar Bir Hikaye Anlatabilir mi? Edebiyatın gücü, kelimelerin ardında taşıdığı derin anlamlarda, anlatıların bize sunduğu sonsuz olasılıklarla şekillenir. Her kelime, bir evrenin kapılarını aralayabilir; her cümle, düşündüğümüzden daha fazla katmanı içerebilir. Aynı şekilde, sayılar da sadece matematiksel araçlar olmanın ötesinde, anlam dünyasında büyük bir etkendir. Sadece bir miktarın, bir büyüklüğün ifadesi değil, aynı zamanda bir kültürün, bir çağın, bir toplumun ruhunun izlerini barındıran semboller olabilirler. Biliyoruz ki, “milyar” yalnızca büyük bir sayıyı ifade etmez; içinde insanlar, hikayeler, tarihler, hayatlar barındırır. Peki, milyardan sonra hangi bölük…

Kültürün Unsurları Nelerdir? Toplumsal Düzen ve Güç İlişkileri Üzerine Bir Siyaset Bilimi Analizi Toplum ve Güç İlişkilerinin Kesişim Noktasında Kültür Siyaset bilimi, toplumsal yapıyı ve güç ilişkilerini anlamak için önemli bir araçtır. Ancak bu yapılar, yalnızca iktidar sahiplerinin değil, aynı zamanda toplumun her bireyinin sürekli etkileşim halinde olduğu bir düzene işaret eder. Toplumların kültürel yapıları, bireylerin kendilerini ifade etme biçimleri, sosyal düzenin oluşturulmasında ve korunmasında belirleyici bir rol oynar. Kültür, toplumu sadece birleştiren bir unsur olmakla kalmaz, aynı zamanda güç dinamiklerinin şekillendiği bir alan olarak da karşımıza çıkar. Peki, kültürün unsurları nelerdir ve bu unsurlar, iktidar, kurumlar ve ideolojilerle nasıl…

İnsan Bilgiye Nasıl Ulaşır? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Herkesin bilgiye ulaşması gerektiği söylenir, ama bu bilgiye ulaşmak, herkes için aynı şekilde mümkün mü? Hangi kanallardan, hangi araçlarla, hangi yöntemlerle erişiyoruz bu bilgiye? Ve bu süreç, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi faktörlerden nasıl etkileniyor? İstanbul’da, her gün karşılaştığım insan manzaralarından, sokak sohbetlerinden, toplu taşımada gözlediğim sahnelerden yola çıkarak bu soruları biraz daha derinlemesine ele almak istiyorum. Toplumsal Cinsiyet ve Bilgiye Erişim Bir sabah işe gitmek için otobüse bindiğimde, yanımda bir grup kadın vardı. Aralarındaki sohbeti duydum; iş yerinde bir toplantıdan bahsediyorlardı. Kadınlardan biri, “Bize yeterince fırsat…

Sızma Kanalı Nedir? Bir Hayal Kırıklığının Ortasında Kayseri’de bir akşam, aklımda bir sürü düşünceyle yürürken, kafamda yalnızca bir şey vardı: “Sızma kanalı nedir?”… Evet, sızma kanalı hakkında hiç düşünmemiştim, ama o gün, yaşadığım küçük bir olayın ardından, cevabını öğrenmek zorunda kaldım. Her şey sıradan bir şekilde başladı, ama sonrasında bir şeyler değişti. İnsan bazen, hayatta hiçbir şeyin rastlantı olmadığını fark edebiliyor. O akşam, kafamda çalan tüm sorular, sızma kanalının ardında yatan anlamı çözmemi sağladı. Günlerden Bir Gün, Bir Şehirde… O gün hava Kayseri’nin soğuk, tipik bir kış akşamına benziyordu. Evden çıktım, ama nereye gittiğimi bilmeden yürüdüm. Zihnim, işin ve gündelik…

Hüsna İsmi Kur’an’da Geçiyor Mu? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış İstanbul’da yaşıyorum, her gün sokakta binlerce insanla karşılaşıyorum. Kimisi hızlıca işe giderken, kimisi arkadaşlarıyla kahve içmeye çıkıyor. Bir sabah, metrobüste bir kadının adı “Hüsna”yı duyduğumda, fark ettim ki bu isim, çevremde pek çok insanın hayatında ve düşüncelerinde farklı çağrışımlar yapabiliyor. Hüsna ismi, Kur’an’da geçiyor mu? Bu soruyu sadece bir dini metin perspektifinden değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet açısından da incelemek istiyorum. Çünkü her bir kelime, özellikle de isimler, toplumsal yapıyı, bireyleri ve onların kimliklerini şekillendiren güçlü bir araçtır. Hüsna İsmi ve Kur’an’daki…

Hayalet Casper Kimin Hayaleti? Bazen öyle anlar olur ki, insanın içinde bir eksiklik hissi uyanır. Ne olduğunu bilmediği, tarif edemediği ama hissettiği bir boşluk… O anlarda, çevremdeki her şey bir anda bulanıklaşır ve sadece içimdeki o kaybolan parça kalır. Kayseri’de yaşayan, bol bol günlük tutan, duygularını gizlemeyi başaramayan biri olarak, geçen hafta yaşadığım bir olay hala aklımda ve bu yazıda, belki de hayatımda hissettiğim en yoğun hayal kırıklığından birini anlatacağım. Bu yazıda “Hayalet Casper kimin hayaleti?” sorusuna cevap ararken, belki de en derin korkularımı, umutlarımı ve hayal kırıklıklarımı sizinle paylaşacağım. O An, O Kayıp Geçen akşam, kaybolan bir şeyin peşine…

Galaxy A mı Daha İyi, M mi? Felsefi Bir Analiz Bir Filozofun Gözüyle: Teknoloji ve İnsan İlişkisi Bir filozof olarak, modern dünyanın karmaşık meselelerinden birini incelemek üzere bir soru sormak istiyorum: “Galaxy A mı daha iyi, M mi?” İlk bakışta bu soru, sadece teknoloji dünyasının yüzeyine dair basit bir tercih gibi görünebilir. Ancak, aslında bu soru çok daha derin anlamlar taşır. Etik, epistemoloji (bilgi felsefesi) ve ontoloji (varlık felsefesi) perspektiflerinden bakıldığında, bir telefonun markası ve modeli arasındaki tercih, bireyin yaşam tarzını, bilgiye erişimini ve varoluşsal anlamını nasıl şekillendirdiğini gözler önüne serebilir. Günümüzün dijital çağında, teknoloji yalnızca bir araç olmaktan çıkmış,…